Sau một cú ngã, cụ ông 67 tuổi phải thay khớp háng toàn phần

Một cú ngã tưởng chừng đơn giản có thể gây ra chấn thương nghiêm trọng ở người cao tuổi. Trường hợp bệnh nhân N.T. Nghĩa, 67 tuổi, tại Phú Thượng, Hà Nội là một ví dụ. Sau khi ngã ở tư thế ngồi, bệnh nhân đau vùng háng trái, hạn chế vận động và phải nhập viện điều trị.

Đau, hạn chế vận động sau cú ngã

Bệnh nhân N.T.Nghĩa, 67 tuổi, có tiền sử Parkinson và tăng huyết áp đang điều trị. Sau khi bị ngã, bệnh nhân xuất hiện đau vùng háng trái, vận động khó khăn.

Thăm khám tại Khoa Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện Lão khoa Hà Nội, bệnh nhân tỉnh, da niêm mạc bình thường nhưng đau và hạn chế vận động khớp háng trái; bàn chân trái đổ ngoài. Hình ảnh chẩn đoán trước phẫu thuật cho thấy tổn thương vùng cổ xương đùi trái kèm di lệch, phù hợp với tình trạng đau và hạn chế vận động sau chấn thương.

Ekip 

Hình 1. Ekip cùng các chuyên gia trong ca phẫu thuật

Sau thăm khám và hội chẩn, ê-kíp bác sĩ Khoa Chấn thương chỉnh hình, Bệnh viện Lão khoa Hà Nội cùng các Chuyên gia thống nhất phẫu thuật thay khớp háng toàn phần không xi măng.

Đây là phương pháp thay thế phần khớp bị tổn thương bằng khớp nhân tạo, nhằm phục hồi chức năng vận động và tạo điều kiện để người bệnh sớm tập phục hồi sau phẫu thuật.

Hình 2. Ekip cùng các chuyên gia trong ca phẫu thuật

Sau mổ, đánh giá trên phim: khớp nhân tạo ở vị trí phù hợp

Sau phẫu thuật khoảng một tuần, bệnh nhân được chụp X-quang kiểm tra. Hình ảnh cho thấy khớp háng nhân tạo toàn phần, gồm thành phần ổ cối và chuôi khớp, được đặt đúng tương quan khớp; Hướng của ổ cối và chuôi khớp được định hướng tốt. Hiện bệnh nhân đang được tập vận động và phục hồi chức năng sau mổ.

Hình 3. Bệnh nhân tập phục hồi chức năng sau phẫu thuật

Đừng chủ quan sau một cú ngã

Ngã là một trong những tai nạn thường gặp ở người cao tuổi và có thể gây gãy xương, đặc biệt là vùng háng. Nguy cơ càng đáng lưu ý khi người cao tuổi có bệnh lý ảnh hưởng đến thăng bằng, vận động hoặc tình trạng xương. WHO ghi nhận gãy xương do chấn thương năng lượng thấp, chẳng hạn một cú ngã từ tư thế đứng, thường gặp ở người lớn tuổi; trong đó xương háng là một trong những vị trí tổn thương nghiêm trọng.

Ngay sau khi ngã, người bệnh không nên vội đứng dậy hoặc cố gắng đi lại nếu đang đau nhiều, không thể chịu lực, chân có biểu hiện bất thường hoặc nghi ngờ chấn thương. Đặc biệt, không nên tự ý kéo, nâng hoặc dìu người bệnh đứng lên khi chưa đánh giá tình trạng tổn thương.

Nếu người bệnh đau vùng háng, không thể đứng hoặc đi lại, hạn chế vận động, chân xoay bất thường hoặc có dấu hiệu chấn thương đầu, cổ, lưng, cần gọi người hỗ trợ và đưa đến cơ sở y tế để được đánh giá kịp thời.

Điều quan trọng là không đánh giá mức độ chấn thương chỉ dựa vào việc người bệnh còn cử động được hay không. Một số tổn thương sau ngã cần được thăm khám và chẩn đoán hình ảnh mới có thể xác định chính xác.

Với người cao tuổi, sau một cú ngã có đau hoặc bất thường về vận động, đi khám sớm không chỉ để tìm nguyên nhân của cơn đau mà còn giúp phát hiện và điều trị kịp thời những chấn thương có thể ảnh hưởng lâu dài đến khả năng vận động.

KHOA CHẤN THƯƠNG CHỈNH HÌNH – BỆNH VIỆN LÃO KHOA HÀ NỘI